Τετάρτη Ισταμένου Θαργηλιώνος

Δήλια Αργία, Ιερή Ερμού, Αφροδίτης Πανδήμου, Ηρακλέους, Έρωτος

Δεκάς Α

4. Τετάρτη ημέρα της σελήνης
ΑΠΟ ΤΗ ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΔΥΣΗ ΤΟΥ ΗΛΙΟΥ

Θαργηλιώνος Δ΄ (4η)
ΑΤΤΙΚΟΣ ΜΗΝ 11ος

Δεκαήμερο Α΄, το Ιστάμενο
Δ΄. Η τετάρτη, τετράς ισταμένου

Γεγονότα

  • ΙΕΡΗ ΕΡΜΟΥ
  • ΙΕΡΗ ΗΡΑΚΛΕΟΥΣ
  • ΙΕΡΗ ΑΦΡΟΔΙΤΗΣ ΠΑΝΔΗΜΟΥ
  • ΙΕΡΗ ΕΡΩΤΟΣ
  • ΔΗΛΙΑ ΑΡΓΙΑ (ΙΕΡΑ ΝΗΣΟΣ ΔΗΛΟΣ)
  • ΑΠΟΠΛΟΥΣ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΤΡΙΗΡΟΥΣ ΠΑΡΑΛΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗ ΙΕΡΑ ΝΗΣΟ ΔΗΛΟ 
  • ΔΕΙΠΝΟ ΤΕΤΡΑΔΙΣΤΩΝ

ΠΡΟΣΦΟΡΕΣ:

  • ΔΙΟΣ
  • ΑΠΟΛΛΩΝΟΣ ΠΥΘΙΟΥ
  • ΑΠΟΛΛΩΝΟΣ ΠΑΙΩΝΟΣ
  • ΕΡΜΟΥ
  • ΛΗΤΟΥΣ
  • ΑΝΑΚΩΝ

Αναφορές Πηγές για την ημέρα

Αὐτὴ ἡ ἡμέρα εἶναι ἡ καθιερωμένη μηνιαία ἑορτὴ ἀφιερωμένη στὴ λατρεία τοῦ Ἡρακλἐους, τοῦ Ἑρμοῦ, τῆς Ἀφροδίτης καὶ τοῦ Ἔρωτος.
Τη σημερινή ημέρα αποπλέει η Πάραλος, η ιερά τριήρης των Αθηναίων που μετέφερε τη θεωρία στην ιερά νήσο τη Δήλο για τους τοπικούς εορτασμούς των Δηλίων προς τιμήν των θεών Αρτέμιδος και Απόλλωνος:
― , ἑκάστου ἔτους θεωρίαν ἀπάξειν εἰς Δῆλον· ἣν δὴ ἀεὶ καὶ νῦν ἔτι ἐξ ἐκείνου κατ᾽ ἐνιαυτὸν τῷ θεῷ πέμπουσιν. ἐπειδὰν οὖν ἄρξωνται τῆς θεωρίας, νόμος ἐστὶν αὐτοῖς ἐν τῷ χρόνῳ τούτῳ καθαρεύειν τὴν πόλιν καὶ δημοσίᾳ μηδένα ἀποκτεινύναι, πρὶν ἂν εἰς Δῆλόν τε ἀφίκηται τὸ πλοῖον καὶ πάλιν δεῦρο· τοῦτο δ᾽ ἐνίοτε ἐν πολλῷ χρόνῳ γίγνεται, ὅταν τύχωσιν ἄνεμοι ἀπολαβόντες αὐτούς. ἀρχὴ δ᾽ ἐστὶ τῆς θεωρίας ἐπειδὰν ὁ ἱερεὺς τοῦ Ἀπόλλωνος στέψῃ τὴν πρύμναν τοῦ πλοίου
ΠΛΑΤΩΝ, ΦΑΙΔΩΝ 58
Τη σημερινή ημέρα καταγράφονται προσφορὲς σὲ ἱεροπραξίες.
Ὁ Ἑρμῆς συγκαταλέγεται ἀνάμεσα στὶς θεότητες ποὺ λαμβάνουν προσφορὲς αὐτὴ τὴν ἡμέρα στὸ Ἱερὸ θυσιολόγιο τῆς Μεγάλης Δημαρχίας τῆς Ἐρχιᾶς.
— Θαργηλιῶνος τετράδι ἱσταμένο,
Ἐρμῆι,
ἐν ἀγορᾶι Ἐρχιᾶσι,
κριός,
τούτ̣ωι ἱερεῶσθαι
τὸν κήρυκα καὶ τὰ γέρα
λαμβάνεν καθάπερ
ὁ δήμαρχος, Δ.
SEG 21:541 E 47-58
Στὸν Δία:
— Θαργηλιῶνος
τετράδι ἱσταμένο,
Διί, ἐμ Πάγωι,
Ἐρχιᾶσιν,
οἶς, ΔΗΗ. (ἀμνὸς)
SEG 21:541 Γ 54-58
Ἄλλες προσφορὲς καταγράφονται στὸν Ἀπόλλωνα , Πύθιο καὶ Παιῶνα
— Θαργηλιῶνος τετράδι ἱσταμένο,
Ἀπόλλωνι Πυθίωι,
Ἐρχιᾶσι∶
αἴξ, παραδόσιμος (αἰγός)
Πυθαϊσταῖς, ΔHH.
SEG 21:541 B 46-55
— Ἀπόλλωνι Παιῶνι,
ἐμ Πάγωι
Ἐρχιᾶσιν,
οἶς, ΔHH.(ἀμνὸς)
SEG 21:541 B 46-55
Στὴ Λητῶ :
— Θαργηλιῶνος τετράδι
ἱσταμένο, Λητοῖ,
ἐμ Πυθίο Ἐρχιᾶσιν,
αἴξ ∶Δ. (αἴγα)
SEG 21:541 Α 52-56
Καὶ στοὺς Ἄνακες:
— Θαργηλιῶνος
τετράδι ἱσταμένο,
Ἀνάκοιν,
Ἐρχιᾶσιν,
οἶς, ΔHH.
SEG 21:541 Δ 47-51
Ὁ ΗΣΙΟΔΟΣ μᾶς προειδοποιεῖ καὶ μᾶς θυμίζει:
― ἡ τετάρτη …εἶναι ἱερὴ ἡμέρα…..στ.768
― στὶς τέσσερις τοῦ μῆνα νὰ ἀποφεύγεις τὶς σπλαχνοφάγες συφορὲς ……στ.798
Ἡ ἡμέρα εἶναι καλὴ γιὰ γάμο :
― Τὴν τετάρτη μέρα τοῦ μηνὸς σύζυγο φέρε στὸ σπίτι
ἀφοῦ γι’αὐτὸ μηνύματα συμβουλευτεῖς….. …στ.800
― στὴν τετάρτη πλοίων ἐλαφρῶν τὸ φτιάξιμο ν’ἀρχίζεις…….στ.809
― Ἄνοιγε τὸ πυθάρι σου στὶς τέσσερις καὶ μάθε πῶς καὶ ἡ δεκατέσσερις εἶναι ἡμέρα ἄγια……..στ.817
ΗΣΙΟΔΟΥ ΕΡΓΑ ΚΑΙ ΗΜΕΡΑΙ
Γενικῶς αὐτὴ ἡ ἡμέρα ἦταν ἡ καθιερωμένη μηναία ἑορτὴ γιὰ τὴν Ἀφροδίτη, τὸν Ἑρμῆ, τὸ Ἡρακλῆ καὶ τὸν Ἔρωτα γιὰ ὅλους τοὺς μῆνες:
― Ἡ τετάρτη ἱερὰ Ἀφροδίτης καὶ Ἑρμοῦ.
(ΠΡΟΚΛΟΣ ΑΝ. ΗΣΙΟΔΟΣ 798)
―Διόπερ Μένανδρος, ἐν Κόλακι, τὸν τοῖς τετραδισταῖς διακονούμενον μάγειρον ἐν τῇ τῆς Πανδήμου ‘Αφροδίτης ἑορτῇ ποιεῖ ταυτὶ λέγοντα, κ΄,τ.λ.
ΑΘΗΝΑΙΟΣ 14.78, ΠΑΥΣΑΝΙΑΣ Ι.22.3.
Αὐτὴ ἡ Λατρεία τῆς Ἀφροδίτης πῆρε τὸ ὄνομα της ἀπὸ τὴν δημιουργία τῶν πολλῶν Δήμων σὲ μιὰ κοινότητα ,ἕναν δῆμο ἤ μιὰ πόλις ἀπὸ τὸν Θησέα.
―Οἴμοι τάλας, οἴμοι πλακοῦντος τοῦ ‘ν τετράδι πεπεμμένου
ΑΡΙΣΤ ΠΛΟΥΤ. 1125, ΣΟΥΪΔΑΣ
―πεπεμμένου πλακοῦντος καὶ πεττοῦσα.
―Ἑρμεῖ δὲ μάλιστα τῶν ἀριθμῶν ἡ τετρὰς ἀνἀκειται• πολλοὶ δὲ καὶ τετράδι μηνὸς ἱσταμένου γενέσθαι τὸν θεὸν ἱστοροῦσι
ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΣ ΣΥΜΠ.9
―Ἀνάκειται δὲ αὐτῷ . . . ἡ τετρὰς ἄλλον τρόπον ἤπερ τῷ Ἡρακλεῖ, ἔξ οὗ παροιμία, τὸ ἐν γέγονας, ἤγουν ἐν ἀποφράδι ἡμέρᾳ• ἐπεὶ καὶ Ἡρακλῆς ἐν ταύτῃ γεννηθεῖς κακὸν διήθλε βίον. . . καὶ ἡ τετρὰς δὲ φησιν ἱερὰ τοῦ θεοῦ (Ἑρμῆ).
ΕΥΣΤΑΘΙΟΣ ΣΧΟΛΙΑ ΙΛ. Ω 336.1353.5, Ὀδ. Ε 262.1534.35)
Ἡ γέννηση τοῦ Ἡρακλέους:
― Τετράδι μὲν τ’οἴχου• τετράδι μὲν φασι γενέσθαι Ἡρακλέα
ΗΣΥΧΙΟΣ
― Τετράδι γέγονας• ἐπὶ τῶν ἄλλοις πονούντων. καὶ γὰρ τὸν Ἡρακλέα τετράδι γεννηθέντα Εὐρυσθεῖ ταλαιπωρῆσαι. Φιλόχορος δὲ αὐτὴν (φησι) καὶ ἐπὶ Ἑρμοῦ δύνασθαι λέγεσθαι• διατεθεῖσθαι δὲ Ἡρακλεῖ τὴν ἡμέραν ἐν ταύτῃ εἰς θεοὺς μεταστάντι.
ΛΕΞΙΚΑ ΦΩΤΙΟΣ ΣΟΥΪΔΑΣ
― τετράδι γέγονας,
ΖΗΝΟΒΙΟΥ ΕΠΙΤΟΜΗ
―Ἀριστώνυμος δ΄ἐν Ἡλίῳ ῥιγοῦντι καὶ Σαννυρίων ἐν Γέλωτι τετράδι φασὶν αὐτὸν (‘Αριστοφάνης) γενέσθαι, διὸ τὸν βίον κατέτριψεν ἑτέροις πονῶν. οἱ γὰρ τετράδι γεννώμενοι πονοῦντες ἄλλοις καρποῦσθαι παρέχουσιν, ὡς καὶ Φιλόχορος ἐν τῇ πρώτῃ περὶ ἡμερῶν ἱστορεῖ. ταύτῃ δὲ καὶ Ἡρακλῆ φασι γεννηθῆναι.
ΑΠ.(328F85-90) ΦΙΛΟΧΟΡΟΥ ΑΠΟ ΑΘΗΝΑΙΟ,ΣΧΟΛΙΑ ΑΠΟΛΟΓΙΑ ,ΠΛΑΤΩΝ 19 γ΄.

Close Menu