Εβδόμη Φθίνοντος Βοηδρομιώνος

Ελευσίνια Μυστήρια, Τέλος

Δεκάς Γ

24. Εικοστή τετάρτη ημέρα της σελήνης
ΑΠΟ ΤΗ ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΔΥΣΗ ΤΟΥ ΗΛΙΟΥ

Βοηδρομιώνος ΚΔ΄ (24η)
ΑΤΤΙΚΟΣ ΜΗΝ 3ος

Δεκαήμερο Γ΄, το Φθίνον
ΚΔ΄. Ἡ εἰκοστή τετάρτη, ἡ ἑβδόμη φθίνοντος, ἡ εἰκὰς τετάρτη

Γεγονότα

 

  • ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ ΣΤΟ ΒΟΥΛΕΥΤΗΡΙΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΕΛΕΥΣΙΝΙΟ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ
  • ΙΚΕΤΗΡΙΕΣ ΕΠΙ ΤΩΝ ΒΩΜΩΝ

Αναφορές Πηγές για την ημέρα

Την επόμενη μέρα, 24n Βοηδρομιώνοs, η Βουλή των Πεντακοσίων συνεδρίαζε στο εν Άστει Ελευσίνιον, σύμφωνα με ένα νόμο που είχε θεσπίσει ο Σόλων, για να δεχθεί την αναφορά του Άρχοντos Βασιλέωs και των βοηθών του ωs προs τη διεξαγωγή του εορτασμού και για να προβεί σε ορισμένεs ενέργειες εάν τυχόν είχαν σημειωθεί αξιόμεμπτα περιστατικά. Δεν γίνεται μνεία τηs επιστροφήs του ξόανου του Ίακχου, του αρχηγού τηs πομπήs, πράγμα που φαίνεται να υποδηλώνει για μια ακόμη φορά ότι ο ρόλοs του τελείωνε με την άφιξη τηs πομπήs στην Ελευσίνα. Ούτε υπάρχουν πληροφορίεs για την επιστροφή των Εφήβων, τηs τιμητικήs συνοδείαs των Ιερών.
Μπορούμε να υποθέσουμε ότι συνόδευαν το ξόανο του Ιακχου και πάλι στην Αθήνα. Καλό θα είναι σ’ αυτό το σημείο να παρατηρήσουμε ότι με το τέλοs του εορτασμού στην Ελευσίνα οι ειδικέs υποχρεώσειs των μυστών προs το Ιερό και προs τη Θεά έφταναν στο τέλοs τουs. Δεν ήταν υποχρεωμένοι να επιστρέφουν περιοδικά στο Ιερό για να ευχηθούν ούτε ήταν υποχρεωμένοι να ακολουθούν ένα συγκεκριμένο τρόπο ζωήs ή κανόνεs συμπεριφοράs. Δεν οργανώνονταν σε «θιάσουs» αφιερωμένοus στην υπηρεσία τηs θεάs και τηs ανθρωπότηταs, ούτε ανήκαν σ’ αυτό που θα μπορούσαμε να ονομάσουμε «εκκλησιαστικό σώμα». Ηταν ελεύθεροι να επιστρέψουν στη φυσιολογική ζωή τουs, έχονταs εμπλουτισθεί από τιs Ελευσίνιεs εμπειρίεs τουs, οι οποίεs τουs βοηθούσαν, ίσωs, να γίνουν «ευσεβέστεροι, δικαιότεροι, και καλύτεροι στα πάντα» όπωs λέει o Διόδωροs (στ. 48).
Αυτά που μπορούμε να μάθουμε σχετικά με τα Ελευσίνια Μυστήρια είναι οπωσδήποτε πολύ περιορισμένα. Γνωρίζουμε με βεβαιότητα ορισμένεs ιεροτελεστiεs οι οποίεs, όμωs, δεν αποτελούσαν μέροs του μυστικού εορτασμού· μπορούμε να φανταστούμε ορισμένεs ενέργειεs που ήταν μέροs των Μυστηρίων, όπωs για παράδειγμα n ιερή αναπαράσταση· δεν γνωρίζουμε τίποτε για την ουσία των Μυστηρίων, ούτε καν για το μήνυμα που πήγαζε από το ιερό δράμα που παιζόταν. Οι εξηγήσειs που έχουν προταθεί από μελετητέs μέχρι στιγμήs, και οι φιλοσοφικέs συλλήψεις και παραλληλισμοί, βασίζονται σε εικασίεs και στην επιθυμία να προσδιορίσουμε τη βάση των
Μυστηρίων. Οι περιγραφέs αυτέs δεν φαίνονται να αντιστοιχούν στα γεγονότα. Το μυστικό των Μυστηρίων διατηρήθηκε μυστικό με επιτυχία και ίσωs ποτέ δεν θα καταφέρουμε να το εξιχνιάσουμε ή να το διαλευκάνουμε.
Επι χρόνια, από τότε που ήμουν νέοs, προσπαθούσα να ανακαλυψώ το γεγονότα. Ήλπιζα να κατορθώσω το αδύνατο παρά την έλλειψη στοιχείων· n πεποίθηση ότι θα ερχονταν στο φως επιγραφέs οπου οι Ιεροφάντες θα είχαν καταγράψει το τυπικό της λατρείας και το νόnμα του έχει σβήσει εντελώς· η αποκάλυψη μιας υπ’ογειας αίθουσας γεμάτης με τα αρχεία της λατρείας , πράγμα που κυριαρχούσε στην ύπαρξή μου τον καιρό τηs νιότηs μου, αποδεικνύεται ένα άπιαστο όνειρο, αφού στην Ελευσίνα δεν υπάρxoυv ούτε υπόγεια δωμάτια ούτε αρχεία τηs λατρείαs· o τελευταίοs Ιεροφάντηs πήρε μαζί του στον τάφο τα μυστικά που μεταδίδονταν προφορικά επί αμέτρητεs γενεέs, από τον ένα αρχιερέα στον επόμενο. Ενα πυκνό, αδιαπέραστο πέπλο εξακολουθεί να καλύπτει τιs ιεροτελεστiεs τηs Δήμητραs και να τιs προστατεύει από τα περίεργα βλέμματα των σύγχρονων
σπουδαστών. Πόσα μερόνυχτα έχουν περάσει διακεκριμένοι μελετητέs πάνω από βιβλία, επιγραφέs, και έργα τέχνηs προσπαθώνταs να παραμερίσουν αυτό το πέπλο! Πόσεs εξωφρενικέs και ευφάνταστεs θεωρίεs έχουν διατυπωθεί σε μια υπεράνθρωπη προσπάθεια να εξηγηθούν τα Μυστήρια! Πόσεs νύχτεs πέρασα όρθιοs στα σκαλιά του Τελεστηρίου, λουσμένοs στο μαγικό ασημένιο φωs του Μεσογειακού φεγγαριού, ελπίζονταs να συλλάβω τη διάθεση των μυστών, ελπίζονταs ότι n ανθρώπινη ψυχή Θα μπορούσε ίσωs να διακρίνει φευγαλέα αυτό που o λογικόs νουs δεν μπορούσε να ερευνήσει! Μάταια όλα – o αρxαίοs κόσμοs κράτησε καλά το μυστικό του και τα Μυστήρια τηs Ελευσίναs εξακολουθούν να μην έχουν αποκαλυφθεί.
Οι ελάχιστεs λεπτομέρειεs που γνωρίζουμε δεν επαρκούν για να κατανοήσουμε πλήρωs την ουσία των ιεροτελεστιών. Τι γνωρίζουμε για αυτέs τιs ιεροτελεστiεs; Ξέρουμε ότι υπήρχαν διάφοροι βαθμοί μύησηs, o ανώτεροs των οποίων ήταν n εποπτεία. Ξέρουμε ότι όλοι οι Ελληνόφωνοι που δεν είχαν μιανθεί με ανθρώπινο αίμα, με εξαίρεση τουs βαρβάρουs, δικαιούνταν να μυηθούν στα Μυστήρια – άντρεs, γυναίκεs, παιδιά, ακόμη και σκλάβοι. Ξέρουμε ότι η κυρίωs μύηση, n τελετή, περιελάμβανε τουλάχιστον τρία στοιχεία: τα δρώμενα, τα δεικνύμενα, και τα λεγόμενα. Τα λεγόμενα και τα ιερα αντικείμενα που αποκάλυπτε o Ιεροφάντηs παραμένουν άγνωστα. Μπορούμε να υποθέσουμε ότι η αναπαράσταση των περιπλανήσεων, της Δήμητρος , n ιστορία τηs Περσεφόνηs, και η επανενωση μητέρας και κόρης αποτελούσαν μέροs των δρώμενων· ξέρουμε ότι επρόκειτο για μια αναπαράσταση πάθουs που αποσκοπούσε όχι μόνο στην αποκάλυψη του μύθου των θεαινών στουs μύστεs αλλά και στο να κάνει αυτούs τουs μύστεs να δοκιμάσουν τιs εμπειρίεs των θεαινών, να μοιραστούν μαζί τουs τη συντριβή, την οδύνη, την αγαλλίαση, και τη χαρά που συνόδευσαν το χαμό τηs Περσεφόνηs και την επανένωση με τη μητέρα τηs. Οπωσδήποτε η ιστορία τηs Πενθούσαs Μητέραs τηs αρχαιότηταs περιέχει στοιχεία τα οποία βρίσκουν απήχηση στην ανθρώπινη καρδιά και φαντασία. «Με αναμμένεs δάδεs αναζητούν την Περσεφόνη, και όταν την βρουν κλείνουν την τελετή με γενικέs ευχαριστίεs κραδαίνονταs τιs δάδεs». Μπορούμε να υποθέσουμε ότι οι τύχεs τηs Δήμητραs και τηs Περσεφόνηs συμβόλιζαν τον κύκλο τηs βλάστησηs – ζωή, θάνατοs, και πάλι ζωή: «n βλάστηση τηs νέαs σοδειάs είναι σύμβολο τηs αιωνιότηταs τηs ζωήs»· μπορούμε επίσηs να υποθέσουμε ότι έδιναν στουs μύστεs αυτοπεποίθηση ενώπιον του
θανάτου και μια υπόσχεση μακαριότηταs στο σκοτεινό βασίλειο του Άδη του οποίου οι ηγεμόνεs γίνονταν προστάτεs και φίλοι μέσω τηs μύησηs. Μπορούμε όμωs να πάμε πέρα από αυτό το σημείο και να φανταστούμε πληρέστερα την ουσία των Μυστηρίων; Υπάρχουν αρκετοί μελετητέs που πιστεύουν ότι τα Μυστήρια δεν ήταν τίποτε παραπάνω από τα λιγοστά γεγονότα και τιs εικασίεs που έχουμε συνοψίσει. υπάρχουν άλλοι που πιστεύουν ότι η ουσία τουs ήταν τόσο απλή ώστε μαs διαφεύγει ακριβώs λόγω τηs απλότητάs τηs. Υπάρχουν ακόμη και ορισμένοι που ισχυρίζονται ότι κρατήθηκε το μυστικό γιατί στην πραγματικότητα δεν υπήρχε μυστικό που να αξίζει να κρατηθεί. Οι μαρτυρίεs του αρχαίου κόσμου αποδεικνύουν ότι η άποψη των αγνωστικιστών δεν έχει έρεισμα. Πιστεύω ότι πλησιέστερα στο στόχο βρίσκονται οι μελετητέs που προσπαθούν να προτείνουν ένα νόημα το οποίο Θα μπορούσε να έχει απήχηση σε τόσο πολλούs ανθρώπουs για τόσο μεγάλο διάστημα. Από την ποικιλία των προτάσεων θα παραθέσουμε μόνο τρειs γιατί κατά την άποψή μαs, μαs οδηγούν όσο πλησιέστερα μπορούμε να ελπίζουμε σε μια λύση του μυστηρίου βάσει των διαθέσιμων στοιχείων.
Ο Nilsson προτείνει ότι τα Μυστήρια στήριζαν «στη βάση μιαs παλιάs αγροτικήs λατρείαs μια ελπίδα αθανασίαs και μια πίστη στην αιωνιότητα τηs ζωήs, όχι για το άτομο αλλά για τιs γενιέs που εκπηγάζουν η μία από την άλλη. Επίσηs, έτσι αναπτύχθηκε στην ίδια βάση μια ηθική της ειρήνης και της καλής θέλησης η οποία αγωνιζόταν να αγκαλιάσει όλη την ανθρωπότητα σε μια αδελφοσύνη που να μην έχει σχέση με την πίστη σε συγκεκριμένη πολιτεία και την πολιτική υπόσταση. Η ελπίδα και η πίστη και η ηθική ήταν εκείνεs που κυριαρχούσαν στο τέλοs τηs αρχαϊκήs εποχήs». Ο Guthrie έχει προτείνει ότι η Ελευσινιακή λατρεία ήταν βασισμένη στην Ομηρική (και θα προσέθετα επίσηs στη Μυκηναϊκή) σύλληψη του επέκεινα και μιαs ύπαρξηs μετά θάνατον κάπωs αλλαγμένηs προs όφελοs των μυστών.
«Στον “Ομηρο», λέει απηχώνταs τιs γενικώs αποδεκτέs απόψειs, «νεκροί όντωs υπάρχουν, αλλά είναι αδύναμα, άφρονα φαντάσματα, που βγάζουν σιγανέs ασώματεs κραυγέs καθώs μετακινούνται αδιάκοπα στο σκοτεινό οίκο του Άδη». Και μπορούμε εν προκειμένω να θυμηθούμε τα λόγια του Αχιλλέα, «Κάλλιο στη γηs να ξενοδούλευα ξωμάχοs, ρογιασμένοs σε αφέντη που ‘χασε τον κλήρο του κι είναι το βιοs του λίγο, παρά ολωνών εδώ των άψυχων νεκρών ο ρήγαs να΄μαι», που έλεγε επίσηs ότι οι νεκροί «διανεύουν άπραγοι, των πεθαμένων οι ίσκιοι». [Μετάφραση Καζαντζάκη & Κακριδή (Σ.τ.Μ.)] Ομωs στον Ομηρο υπάρχουν και Ηλύσια Πεδία, έναs πολύ ευχάριστοs τόποs, στον οποίο πήγαιναν ξεχωριστοί άνθρωποι για ξεχωριστούs λόγουs· πεπρωμένο του Μενέλαου ήταν να πάει εκεί γιατί «είχε για σύζυγο την Ελένη και στα μάτια των θεών ήταν γαμπρόs του Δία». Ο Guthrie προτείνει ότι ίσωs αυτά τα Ηλύσια Πεδία υποσχόταν στουs μύστεs η Ελευσίνια λατρεία, και φυσικά εκείνη η υπόσχεση τουs γέμιζε μακαριότητα και χαρά. Η πρόταση φαίνεται ευλογοφανήs, ιδίωs εφόσον η ρίζα τηs ανάγεται στη Μυκηναϊκή εποχή όταν εγκαθιδρύθηκαν τα Μυστήρια στην Ελευσίνα. Δεν προβλέπει τιμωρία για τουs αμύητουs, ενώ υπόσχεται μόνο καλά πράγματα για τουs μύστεs τα δύο αυτά στοιχεία αντιστοιχούν με τιs προοπτικέs που παρουσιάζονται στον Υμνο. Είναι απλή, αλλά δεν φαίνεται να έχει καμία σχέση με τιs θεέs τηs Ελευσίναs, των οποίων ο ρόλοs δεν ήταν να κατατάσσουν τουs νεκρούs σε διάφορεs κατηγορίεs.
«Μένουμε λοιπόν στο σκοτάδι ωs προs το μυστικό τηs σωτηρίαs που προστάτευε και έκρυβε η Ελευσίνα;» ρωτά ο Farnell, και εμείs μπορούμε κάλλιστα να συμμεριστούμε την απάντησή του. «Οταν έχουμε ζυγίσει όλα τα στοιχεία και έχουμε κατά νου την εξαιρετική γοητεία που ασκούσε στην Ελληνική ιδιοσυγκρασία το θέαμα, η λύση του προβλήματοs δεν είναι τόσο μακρινή, ούτε τόσο πολύπλοκη. Η νηστεία και η προετοιμασία, το μυστηριακό φαγητό και ποτό, η συγκινητική αναπαράσταση του θεϊκού πάθουs, η άκρα ιερότητα των Ιερών που αποκαλύπτονταν, όλεs αυτέs οι επιδράσειs μπορούσαν να προκαλέσουν στον πιστό όχι την αίσθηση τηs απόλυτηs ένωσηs με το θείο όπωs γίνεται με τη Χριστιανική θεία κοινωνία … αλλά τουλάχιστον μια αίσθηση οικειότηταs και φιλίαs με τιs θεότητεs, και η μυστηριακή επαφή δημιουργούσε ένα ισχυρό ρεύμα συμπάθειαs».
Εφόσον εκείνεs οι θεότητεs διαφέντευαν τον κάτω κόσμο, οι άνθρωποι Θα ένιωσαν ότι «όσοι κέρδιζαν τη φιλία τουs σ’ αυτή τη ζωή μέσω τηs μύησηs, με την απλή λογική τηs πίστηs θα θεωρούσαν ότι σίγουρα θα κέρδιζαν την ευλογία τουs στον άλλο κόσμο. Και αυτό», προτείνει ο Farnell, «όσο μπορούμε να αντιληφθούμε, ήταν η βάση πάνω στην οποία άνθισε η Ελευσίνια ελπίδα». Άραγε αυτή η σύλληψη ήταν αρκετή για να δικαιολογήσει τον ενθουσιασμό του αρχαίου κόσμου; Ποιοs ήταν ο ρόλοs και η σπουδαιότητα τηs Δήμητραs, η οποία ήταν η σημαντικότερη θεότητα των Μυστηρίων και όχι η δέσποινα του κάτω κόσμου; Ο Πλούτωναs, ο άρχονταs του κάτω κόσμου, κατά τα φαινόμενα έπαιζε δευτερεύοντα ρόλο και εάν γίνει αποδεκτή η πρόταση, η Περσεφόνη θα αναδειχθεί σε κυρίαρχη δύναμη. Τόσο ο Farnell όσο και ο Guthrie παρουσιάζουν με λογικά επιχειρήματα τα όσα μπορούμε να αντλήσουμε από τα διαθέσιμα στοιχεία, και ίσωs μαs παρέχουν ένα μέροs τηs σημασίαs των Μυστηρίων. Συμφωνώ μαζί τουs, αφού κι εγώ είχα καταλήξει σε παρόμοια συμπεράσματα· δεν μπορώ όμωs να μην αισθάνομαι ότι η λατρεία τηs Ελευσίναs περιείχε πολύ περισσότερα στοιχεία τα οποία παραμένουν μυστικά· ότι υπαρχει ένα νόημα καί μια σπουδαιότητα που μαs διαφεύγουν.
Οποια και αν ήταν η ουσία και το νόημα των Μυστηρίων, παραμένει το γεγονόs ότι η λατρεία τηs Ελευσίναs ικανοποιούσε τουs ειλικρινέστερουs πόθουs και τιs βαθύτερεs επιθυμίεs τηs ανθρώπιvns καρδιάs. Οι μύστεs επέστρεφαν από το προσκύνημά τουs στην Ελευσίνα γεμάτοι χαρά και ευτυχία, αφού είχε μειωθεί στο ελάχιστο ο φόβοs του θανάτου και είχε ενισχυθεί η ελπίδα μιαs καλύτερηs ζωήs στον κόσμο των σκιών: «Τρισευτυχισμένοι είναι όσοι από τουs θνητούs αναχωρούν για τον Άδη έχονταs δει αυτέs τιs ιεροτελεστίεs· γιατί μόνο αυτοί θα ζήσουν εκεί μια πραγματική ζωή για τουs υπόλοιπουs μόνο κακά υπάρχουν», αναφωνεί με αγαλλίαση ο Σοφοκλήs. Και σ’ αυτό, με εξίσου μεγάλη αγαλλίαση, απαντά ο Πίνδαροs: «Ευτυχισμένοs όποιοs, έχονταs δει αυτέs τιs ιεροτελεστίεs, πάει κάτω από την κούφια γη γιατί γνωρίζει το τέλοs τηs ζωήs και τη θεόσταλτη αρχή τηs». Οταν διαβάζουμε αυτέs και άλλεs παρόμοιεs ρήσειs που γράφτηκαν από τουs μεγάλουs ή σχεδόν μεγάλουs του αρχαίου κόσμου, από τουs δραματουργούs και τουs στοχαστέs, όταν φανταζόμαστε τα μεγαλόπρεπα κτήρια και μνημεία που κατασκεύασαν στην Ελευσίνα μεγάλεs πολιτικέs μορφέs όπωs ο Πεισίστρατοs, ο Κίμων, ο Περικλήs, ο Αδριανόs, ο Μάρκοs Αυρήλιοs και άλλοι, δεν μπορούμε παρά να πιστέψουμε ότι τα Μυστήρια τηs Ελευσίναs δεν ήταν μια κενή, παιδιάστικη ιστορία την οποία μηχανεύτηκαν πανούργοι ιερείs για να ξεγελάσουν τουs χωρικούs και τουs αδαείs, αλλά μια φιλοσοφία ζωήs που διέθετε ουσία και νόημα και πρόσφερε μια ελάχιστη αλήθεια στη γεμάτη λαχταρά ανθρώπινη ψυχή. Αυτή η πίστη ενισχύεται όταν διαβάζουμε στον Κικέρωνα ότι η Αθήνα δεν πρόσφερε στον κόσμο τίποτε πιο εξαιρετικό ή θεϊκό από τα Ελευσίνια Μυστήρια. Αs αναλογιστούμε για μια ακόμη φορά ότι οι ιεροτελεστίεs τηs Ελευσiναs πραγματοποιούνταν σχεδόν επί δύο χιλιάδεs χρόνια ότι επί δύο χιλιετίεs συντηρούσαν και εξευγένιζαν την πολιτισμένη ανθρωπότητα. Τότε θα μπορέσουμε να εκτιμήσουμε το νόημα και τη σπουδαιότητα τηs Ελευσίναs και τηs λατρείαs τηs Δήμητραs στην προχριστιανική εποχή. Οταν ο Χριστιανισμόs κατέκτησε το Μεσογειακό κόσμο, οι ιεροτελεστίεs τηs Δήμητραs, έχονταs ίσωs εκπληρώσει την αποστολή τουs προs την ανθρωπότητα, έφθασαν στο τέλοs τουs. Η «παγά λαλέουσα – κελαρυστή πηγή» ελπίδαs και έμπνευσηs που κάποτε υπήρχε κοντά στο Καλλίχορο στέρεψε και ο κόσμοs στράφηκε σε άλλεs ζωοδόχουs πηγέs για να τραφεί. Η λατρεία που ενέπνευσε τον κόσμο επί τόσουs αιώνεs βαθμιαία ξεχάστηκε, και τα μυστικά τηs θάφτηκαν μαζί με τον τελευταίο Ιεροφάντη τηs.
Γ.Ε.ΜΥΛΩΝΑΣ
Τὴ σημερινὴ ἡμέρα πραγματοποιείται γενικὴ συνέλευση τῆς Βουλῆς στὸ Βουλευτήριο καὶ μετὰ στὸ Ἐλευσίνιο, τὸ -221 :
― Ἐπ’Ἀρχελάου ἄρχοντος ἐπὶ τῆς Αἰαντίδος τετάρτης πρυτανείας ἥι Μίσχος Μοσχίωνος Ἀνκυλῆθεν ἑγραμμάτευεν Βοηδρομιῶνος ἑβδόμει μετ’εἰκάδας , τρίτει τῆς πρυτανείας βολὴ ἐν βουλευτηρίωι καὶ ἐκ τοῦ βουλευτηρίου ἐν τῶν Ἐλευσινίωι ΑΤΤΙΚΗ ΕΠΙΓΡΑΦΗ IG II² 848
Αὐτὴ ἡ συνέλευση πρέπει νὰ σχετίζεται καὶ τὴν συνέλευση τῆς Βουλῆς στὸ Ἐλευσίνιο, ἡ ὁποία εἶχε καθοριστεῖ, ἀπὸ τὸν νόμο τοῦ Σόλωνος, ἀμέσως μετα τὰ Ἐλευσίνια Μυστήρια.
― Ἐπειδὴ γὰρ ἤλθομεν Ἐλευσινόθεν καὶ ἡ ἔνδειξις ἐγεγένητο, προσῄει ὁ βασιλεὺς περὶ τῶν γεγενημένων Ἐλευσῖνι κατὰ τὴν τελετήν, ὥσπερ ἔθος ἐστίν· οἱ δὲ πρυτάνεις προσάξειν ἔφασαν αὐτὸν πρὸς τὴν βουλήν, ἐπαγγεῖλαί τ’ ἐκέλευον ἐμοί τε καὶ Κηφισίῳ παρεῖναι εἰς τὸ Ἐλευσίνιον· ἡ γὰρ βουλὴ ἐκεῖ καθεδεῖσθαι ἔμελλε κατὰ τὸν Σόλωνος νόμον, ὃς κελεύει τῇ ὑστεραίᾳ τῶν μυστηρίων ἕδραν ποιεῖν ἐν τῷ Ἐλευσινίῳ. Καὶ παρῆμεν κατὰ τὰ προειρημένα. Καὶ ἡ βουλὴ ἐπειδὴ ἦν πλήρης, ἀναστὰς Καλλίας ὁ Ἱππονίκου τὴν σκευὴν ἔχων λέγει ὅτι ἱκετηρία κεῖται ἐπὶ τοῦ βωμοῦ, καὶ ἔδειξεν αὐτοῖς. Κἆἆθ’ ὁ κῆρυξ ἐκήρυττε τίς τὴν ἱκετηρίαν καταθείη, καὶ οὐδεὶς ὑπήκουεν.
ΑΝΔΟΚΙΔΗΣ ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΜΥΣΤΗΡΙΩΝ 111-112